6359575053180399982119713600_Grandma and Nana

Moedige Mama’s – Het verhaal van Brenda

Het verhaal van vandaag is geschreven door een bijzonder moedige mama. Maar het gaat niet over haarzelf. Het gaat over haar eigen moeder, die negen jaar geleden overleed. Brenda gunt ons een blik in het leven na de Tweede Wereldoorlog. Het leven met pijn en trauma, waarin het soms moeilijk is om nog te genieten en te lachen. Toch lukte haar moeder dat. 

Brenda is getrouwd met André en heeft drie kinderen. Ze werkt als verpleegkundig specialist in de psychiatrie. 


10259005_780433861990593_8856385490943206933_o“Mijn moeder was bijzonder moedig. Het is negen jaar geleden dat ze is overleden.

Ze was een bijzondere, sterke vrouw.

Ik mis haar nog steeds en zou graag nog even bij haar langs willen gaan, samen een beetje mijmeren…

Als puber droomde ze van een carrière als verpleegster, dat mocht niet van haar vader. Ze moest werken en helpen in het drukke gezin van haar moeder. Ze was achttien toen ze mijn vader ontmoette. Hij was toen 25 jaar en volgens mijn moeder een knappe vent.

Het was niet lang na de oorlog en mijn vader was getekend door zijn ervaringen in die heftige tijd. Hij zat eerst in kamp Amersfoort en later in Polen, werken voor de Duitsers. Hij werd afgekeurd toen hij 37 was, hij was erg ziek; zijn nieren waren kapot geslagen en hij was doof. De oorlog drukte een stempel op hun leven: de nachtmerries van mijn vader, de pijn. Ook in ons gezin speelde de oorlog altijd een grote rol.

Toch heeft het mijn ouders niet bitter gemaakt. Mijn vader vond de kracht om een van de kampbeulen uit kamp Amersfoort vergeven zonder verbitterd en opstandig te zijn, hij kon alles aan God overgeven.

Zwarte dag

Mijn moeder was een vrouw die zichzelf graag verzorgde, maar als zij iets voor zichzelf kocht werd ze daar door de familie op aangesproken: “Moet je dat wel doen? Je moet rekening houden met de zwarte dag”. Die zwarte dag was de dag waarop mijn vader zou kunnen overlijden. Dat was altijd op de achtergrond aanwezig.

Mam moest werken voor de kost. Schoonmaken, ’s avonds werken in een fabriek en overdag het huishouden  met zes kinderen. Dat ging goed, maar toen gebeurde het ondenkbare. Toen ik zelf zestien was, overleed mijn oudere broer. Het huis is in de kerstnacht afgebrand en hier is hij bij om het leven gekomen.

Sindsdien was alles anders.

We vierden geen kerst meer, elk jaar tegen december liep de spanning bij mijn ouders op. We konden hier echter niet met elkaar over praten en het werd een soort stille pijn.

Steunpilaar

Toen mijn moeder hoorde dat ze alvleeskanker had en dat dit niet te behandelen was, was dit pittig. We waren er getuige van hoe ze gesloopt werd door haar ziekte, de jeuk was ondraaglijk.

Haar grootste zorg was niet haarzelf. Ze dacht vooral aan hoe het nu met mijn vader moest. Hij was aan het dementeren en zijn gehoor was erg achteruit gegaan; hij hoorde nog maar vijf procent.  Ze heeft gebeden dat hij eerder mocht gaan, mijn vader zou niet zonder haar achter kunnen blijven. Mijn moeder was zijn steunpilaar, zijn contact met de buitenwereld.

Haar gebed is verhoord, mijn vader overleed na een kort en heftig ziekbed. Hij werd in hun slaapkamer opgebaard, zij kon nu op haar manier en in alle rust afscheid van hem nemen.  Ondanks dat ze erg verdrietig was bleef ze haar humor houden.

Praten over vroeger

Na de begrafenis was ze erg eenzaam en werd het steeds zwaarder voor haar. Ze ging samen met mij alvast haar uitvaart regelen, ook nu was zij degene die het voortouw nam en sterk bleef en altijd haar humor hield. We hebben samen gelachen toen we kleding uitzochten voor het afleggen. Ze heeft haar hele begrafenis uitgedacht; de liederen, de Bijbeltekst. Ze was bang dat het teveel zou gaan kosten, en stelde zelfs voor dat zij zelf haar rouwboeket zou betalen. Mijn moeder was erg praktisch en besloot alles voor haar overlijden maar uit te gaan delen –  van haar sieraden tot de trouwbijbel, alles werd verdeeld. Mijn moeder wilde niemand tot last zijn en voor iedereen van betekenis zijn met als gevolg dat veel mensen hun hart bij haar ging uitstorten.

Ze was nu erg open en ik kon alles bespreken. We praatten over het overlijden van mijn broer, het trauma en de nachtmerries. Ze vertelde over het verliezen van je kind, elke dag dat gemis, dat nooit overgaat. En ze praatte over haar verlangen om naar God te gaan.

Een van de dingen die ze voor haar overlijden wilde, was vergeving vragen aan iemand die zij onrecht had gedaan. We hebben diegene opgespoord en ze bij elkaar gebracht. Het was heel ontroerend dat ik hierbij mocht zijn.  Ook aan mij vroeg ze oprecht vergeving voor de dingen die niet goed zijn gegaan, de eenzaamheid, de nachtmerries en de angst na het overlijden van mijn broer.

De avond voordat ze zou gaan overlijden was dat voor ons allebei duidelijk; ze had veel pijn, gaf bijna constant over. Mijn kinderen wilde heel graag afscheid van haar nemen, ze vond dit goed en ze wist zich zo te vermannen dat ze hen allemaal nog kon zien en spreken, dit was een emotioneel moment.

Mij moeder was enorm liefdevol.  Ze had geen bucketlist van dingen die ze vóór haar dood wilde doen, ze wilde vooral de mensen om haar heen zo goed mogelijk voorbereiden op haar overlijden. Hiervoor kreeg ze zo’n zes maanden, tot ze op 76-jarige leeftijd overleed.

Wat ik heb geleerd

Ik heb veel geleerd van haar. Genieten van de mensen om je heen. Er was altijd ruimte voor gezelligheid, voor elkaar, genieten van je gezin en je niet zo druk maken om allerlei zaken. Alles mocht bij mijn ouders en  alles kon, de kleinkinderen kwamen graag bij hen. Ondanks dat ze soms zichtbaar pijn hadden waren ze er altijd tijd voor hen.

Ik leerde ook om nu te leven en te kijken naar de dingen die goed gaan, de les van mijn ouders was dat God ook in de moeite mooie dingen geeft; bloemen, liefde, elkaar. Je moet alleen wel weten hoe je kijkt, omhoog kijken  en niet vastzitten in je omstandigheden.

Mijn ouders hebben mij sterk gemaakt. Ook mijn leven is soms heel  erg zwaar geweest maar dankzij het voorbeeld van mijn ouders, heb ik geleerd om te vertrouwen op God.

In mijn gezin volg ik het  voorbeeld van mijn ouders door de juiste prioriteiten te stellen en mij niet overal druk om te maken. Ik heb geleerd om te vergeven, opnieuw te beginnen.  God hersteld en is erbij, ook in de pijn, dat heb ik mogen ervaren.”

903289_637524499607181_1488843195_o

Moedige Mama’s – Jolanda

Ontmoet vandaag Jolanda. Getrouwd met Friso, moeder van vier stoere kinderen. Ik ken Jolanda van toen ze met haar gezin in de binnenstad van Amsterdam woonde. Inmiddels heeft ze de stad verruild voor het boerenleven. Een heel avontuur! Ze schrijft over jong moeder worden, loslaten, zelfstandigheid en dat een vijfjarige best zelf lasagne kan maken.


 

IMG_6112Een moedige mama, ik weet niet of ik mezelf zo zou hebben bestempeld in de eerste jaren van mijn mama-schap. Wellicht dat de uitspraak “dit wil ik nog een keer!” op het moment dat de oudste dochter op m’n buik werd neergelegd, na een niet al te lichte bevalling, de licht fronsende gynaecoloog deed denken dat ik moedig was, dit had ze nog nooit gehoord. Ik wijt het eerder aan mijn lichtelijke drang naar oerervaringen.

Ik was erg jong om moeder te worden, 21 jaar. Dat vond ik zelf toen natuurlijk helemaal niet. Voelde me sterk en volwassen, nu vind ik 21-ers meisjes. Maar misschien gaf dat ook wel de jeu aan mijn manier van moeder zijn. Ik was er allicht wat lichtelijk naïef in gerold en had ook geen hele doordachte ideeën en theorieën over het moederschap. Maar dat ik moeder wilde worden stond als een paal boven water! Het bracht me in een onbezorgde rol als moeder, ik deed wat goed voelde.

Inmiddels zijn we veertien jaar verder, zijn er nog twee dochters en een zoon geboren en zijn er voor die onbezorgdheid echt wel wat zorgen in de plaats gekomen. Naast dat we heel erg ervaren dat het Gods kinderen zijn, dus ook Hij voor hen zorgt en altijd bij ze is, blijven we ook varen op ons gevoel en laten ons niet verwarren door de zoveelste theorie of nanny.

Onze onderbuik en gezond verstand zeggen vaak genoeg, dat zou ik zo graag aan jonge moeders mee willen geven!

Tuurlijk denken we wel na over wat wij belangrijk vinden in de opvoeding, wat de waarden zijn die we ze mee willen geven en hoe we ze dat kunnen meegeven. Zoals mijn opa altijd al zei “kinderen leer je door ze voor te leven, niet door voor te zeggen”. Daar zijn we ons de ene keer meer bewust van dan de ander, maar gelukkig zijn de kinderen inmiddels zo oud dat ze ons zelf haarfijn wijzen op de discrepanties tussen wat we zeggen en wat we doen (“mam, op je telefoon tijdens het eten, mocht toch niet?”).

Eén van de belangrijkste waarden voor ons is zelfstandigheid, wij geloven dat kinderen tot veel meer in staat zijn, dan in onze samenleving vaak gebeurt. Je kan je eigen tas inpakken als je vier bent, ja ook voor de vakantie, dan maar niet genoeg onderbroeken mee. Je kan lasagne maken als je vijf bent, in je eentje ja en inderdaad iets meer schoon te maken daarna. Je kan prima mee helpen in het huishouden, ja ook de was opvouwen (in slordige stapels), ramen zemen (met strepen) opruimen (niet alles precies op de plek waar het hoort) enzovoort. Het hoeft niet perfect, maar je doet het wel zelf!

Nu was dat bij de eerste ook niet zo ingewikkeld, als er als peuter één zin op haar voorhoofd stond, was het “ik doe het zelf”. Vanaf het allereerste begin hadden we door, dat dit dametje het liefst zo snel mogelijk groot en zelfstandig werd. Ideaal, paste precies bij ons! Inmiddels is ze bijna 14, plant ze haar hele vakantie zelf vol, regelt ze vervoer, zorgt ze voor haar eigen was…

Maar. Ze wil dus ook zo snel mogelijk het huis uit, zelfstandig zijn. Toen ze acht was ging ze in haar eentje een week op kamp. Ik had er wel wat vraagtekens bij, maar het was de “mooiste week van haar leven”. Zo is ze inmiddels vaker niet dan wel thuis en kwam ze vorig jaar met de mededeling dat ze in het derde jaar mee wilde doen aan een project in het buitenland. Afgelopen maand hebben we haar op het vliegveld uitgezwaaid. Ze ging naar Suriname en voor het eerst dacht ik: “Nee, dit gaat te snel, dit voelt zo onnatuurlijk!”. M’n dochter van dertien op het vliegtuig zetten naar een land dat ik niet ken. Dat kostte me behoorlijk wat nachtelijke uurtjes wakker liggen en veel bidden!

Ook dit was natuurlijk weer een geweldige ervaring voor haar. Het had haar nog meer overtuigd van het feit dat ze straks wil gaan reizen en op kamers wil, voor haar dus een hele grote stap richting zelfstandigheid.

En ik, ik doe even een stapje terug, zelfstandigheid vind ik nog steeds belangrijk en ik ben er van overtuigd dat kinderen groeien door dingen zelf te mogen doen. Maar als ik nu de jas van m’n dochter in de keuken op de grond vind, roep ik niet altijd meer naar boven “Loes, jas ophangen!”, maar raap ‘m zelf op, hang ‘m op de kapstok en denk “Dit kan ik nog maar 3 jaar voor haar doen”.

 

(Als je meer wilt weten over Jolanda’s interessante werk en leven, kijk dan vooral even hier: De Eemlandhoeve)

The_birthday_cake_(4955512338)

Moedige Mama’s – Adrie

Als je meer dan zeven jaar op een kindje hebt gewacht, is een zwangerschap een prachtig en onverwacht geschenk. Moedige Mama Adrie (getrouwd met Matthijs en moeder van twee dochters (6 en bijna 2) schrijft een brief aan haar jarige oudste dochter, over liefde, dankbaarheid en de uitdagingen die het onverwachte moederschap voor haar in petto heeft.


 

13173902_10153844730814219_4941125246810217388_nLieve grote dochter van me,

Vandaag is het precies zes jaar geleden dat ik je voor het eerst in mijn armen hield. Tot de dag dat jij werd geboren, dacht ik dat geluk vooral in perfectie te vinden was. Maar jouw geboorte leerde me dat geluk ook te vinden is in een mengelmoes van blijdschap en pijn. Dat ik als moeder (en als mens) niet perfect ben en dat dat okay is.

Je kwam tien dagen voor de uitgerekende datum. Na zeven jaar wachten op een kindje voelde dat als een bijzonder cadeau. Ik was er helemaal klaar voor om kennis met je te maken, je alle liefde van de wereld te geven en je te beschermen tegen alle gevaren. Maar dat betekende niet dat ik klaar was voor alle aspecten van het moederschap.

Drie dagen na jouw geboorte was ik zelf jarig. De borstvoeding wilde niet op gang komen. Met ontplofte borsten stond ik huilend in de gang. Mijn liefdestaal is cadeautjes krijgen en dus stortte papa alle pakjes uit de tien dagen mand in één keer op het bed. Uitpakken!

Borstvoeding geven bleef de eerste maanden een uitputtingsslag. De voedingen duurden altijd minimaal drie kwartier en heel vaak viel je in slaap voor je uitgedronken was of staarde je met grote slaapdronken ogen (zo schattig) naar mijn borst. Geen interesse. Mijn kleine dromelotje!

Ook nu je groter wordt, droom je graag. In het weekend geniet ik daarvan; dan volgen samen ons eigen dromerige ritme. Maar op schooldagen vind ik het vaak een uitdaging om je om half negen met al je spullen op school af te leveren. Met vallen (heel veel vallen) en opstaan (oh ja, en nog een keer) leer ik wanneer ik je ruimte kan geven om te dromen en wanneer ik duidelijk moet zeggen wat ik wil, zodat ik je niet geïrriteerd om kwart over acht in je jas sta te hijsen.

Ik ben als moeder niet perfect, maar ik ontdek wel steeds meer wat ik je door wil geven. Ik wil leren om te genieten van mezelf, zodat jij ook leert om blij te zijn met wie je bent. Ik probeer een goede vriendin zijn, zodat jij die kunst af kunt kijken. En ik wil leren om God nog meer te vertrouwen, zodat jij ook leert wie je vertrouwen waard is.

Na zes jaar moederschap weet ik dat ik je niet tegen alle gevaren kan beschermen. Jij moet je eigen gevechten leveren. Soms lijken ze op die van mij en wil ik ervoor wegduiken of je overladen met advies. Nog vaker verwonder ik me erover hoe anders jij bent dan ik. Hoe heerlijk eigen.

Lieve Hanna. Vandaag ben je zes jaar. Je vindt jezelf prachtig en dat ben je ook. Ik hou van je,

 



Je mama

IMG_20160426_100532

Moedige Mama’s – Amanda

Vandaag lees je in de serie ‘Moedige Mama’s’ het verhaal van Amanda. Zij schrijft over moed, hoop en teleurstelling. Over verwachtingen, onzekerheid en toekomst. 


 

Ik ben moeder van vier, maar jij ziet er maar twee.

Mijn moederschap begon niet zoals ik verwachtte of gehoopt had. Hartstikke blij dat we zwanger waren en al snel afspraken verloskundige en uitgerekende datum aan het inplannen. Stiekem had ik al een paar unisex babykleertjes gekocht. Mentaal al bezig met ‘wat hebben we allemaal nodig?’ en ‘wat moet er veranderen in huis voor zijn/haar komst?’ Een paar weken daarna werden we tijdens de echo keihard met de realiteit geconfronteerd: “Het hartje klopt niet”.

Enorm teleurgesteld en verdrietig over de dood van hoop op een nieuwe leventje. Die werd met een paar woorden weggenomen. Ik moest een weekje mijn lichaam zijn ding laten doen, toen van die verschrikkelijke pilletjes en uiteindelijk curettage om van nog een klein stukje eigenwijs zwangerschap weefsel dat maar bleef zitten af te komen. Uiteindelijk ben ik een hele maand bezig geweest met miskraam volledig fysiek afronden. Mentaal zal het mij altijd bijblijven. Was het een jongen of een meisje? Wat voor persoon was het uiteindelijk geworden? Als alles goed was gegaan dan had ik een kindje gehad dat nu op school zou zitten.

Uiteindelijk na een paar maanden en telkens weer de teleurstelling om weer ongesteld te zijn werden we weer zwanger. In januari 2013 kwam er een heerlijk meisje ter wereld.

Mijn derde zwangerschap begon ik met een enorme terughoudendheid dat het verkeerd kon aflopen en dat deed het ook. Ik hield mijn hart opgesloten zodat het niet verdrietig zou zijn om het verlies. Na de woorden van de verloskundige werd ik thuis afgezet door mijn man. Ik brak toen ik net binnen was en mijn dochter van twee niet ging spelen, maar naar mij toe kwam mij gezicht pakte, mij indringend aankeek en enorme knuffel gaf.  Zij zag de pijn en teleurstelling die ik niet wilde zien. Blijkbaar had i toch hoop op nieuw leven gehad in mijn hart. Die hoop veroorzaakte toch weer verdriet, ook al wilde ik het zo graag niet voelen.  Dit keer wilde ik niet wachten ergens in een kille ruimte van een groot ziekenhuis. Ik deed een belrondje en vond een ziekenhuis waar ik snel geholpen kon worden, zodat ik weer verder kon.

Gelukkig duurde het dit maal niet zolang om weer zwanger te worden en november 2015 kwam er nog een tof meisje ter wereld.

Onlangs was er een zeldzaam moment waar ik even rustig op de bank zat met mijn man en slapende baby. We zaten samen naar een filmpje op YouTube te kijken. Het ging over een  experiment waarbij vreemden 36 vragen doornemen en kijken of ze “verliefd” worden op elkaar. Een van die vragen was: “What is the hardest thing you’ve experienced in your life?/ Wat is het meest moeilijke wat je heb meegemaakt in je leven?”

Ik realiseerde mij dat ik het niet wist van mijn man. Dus maar gevraagd, ik had al snel een paar reacties bedacht over wat het voor hem zou kunnen zijn, maar wat hij zei was nooit in mij opgekomen. Het raakte mij diep: “Het verlies van onze eerste zwangerschap.” Waar in dat moment van verlies en ziekenhuisbezoeken mijn vent het allemaal bij elkaar hield en mij erdoorheen sleepte… Hij had ook pijn, verdriet en teleurstelling van een verloren kindje. Hij hield zich sterk, maar zei het nooit wat het met hem deed. 

In het moment zie je het niet. Ben je er niet van bewust. Ben je opgeslokt met beslissingen, achtbaan van emoties en survival. Wat ik nu zie is dat er moed nodig is om aan het moederschap, vaderschap en ouderschap te beginnen.

Er is moed nodig om elke keer weer te proberen en mogelijk toch teleurgesteld te worden. De teleurstelling, verdriet en pijn die bij moeder zijn komt kijken. Om door te gaan vraagt van iedereen moed. Moed om op het onbekende af te stappen. Moed om twijfels en onzekerheden te negeren en een besluit te nemen. Moed om de dag te aanvaarden dat hij niet zal gaan zoals ik had gehoopt. Moed om door te zetten. Moed om te hopen op een betere toekomst.

Inmiddels wordt regelmatig gevraagd of ik voor een derde ga. Die heb ik al gehad. De vraag is ga ik voor mijn vijfde?

photo-1452827073306-6e6e661baf57

Mijn Moedige Mama

Als je een serie doet over Moedige Mama’s, is het natuurlijk onvermijdelijk om aan je eigen moeder te denken. Maar toen ze een weekje geleden heel voorzichtig vroeg of ik misschien op een bijdrage van haar hand zat te wachten, was ik toch verrast. Ik had niks durven vragen, en misschien vond ik het ook wel een beetje spannend. Aan je eigen moeder vragen wat ze van het moederschap vindt, wie weet wat daar voor antwoorden op komen!? We hadden het er niet echt meer over, ik dacht ‘ dat komt nog wel’. Maar zij ging intussen gewoon aan de slag. En vandaag kreeg ik deze woorden in mijn inbox. Bijna te persoonlijk om te plaatsen. Maar juist daarom misschien wel zo betekenisvol. 

Veel herken ik, nu ik zelf moeder ben, maar veel beleef ik ook anders. Het is een andere tijd, we hebben verschillende omstandigheden. Vol kippenvel en trots presenteer ik: Nel. Getrouwd met Roel. Moeder van 3 volwassen dochters, verpleegkundige in de palliatieve zorg. En Moedige Mama met vlag en wimpel!


 

1623618_853852618019588_9062584356469115356_nNa een voor mij zorgeloze jeugd, stond mijn levensloop te voren wel vast. Ik was opgevoed in de jaren 50, 60, in een traditioneel christelijk gezin: vader als kostwinner en moeder als propere huisvrouw thuis in voornamelijk in de zorgende rol. Zo zou mijn leven ook verlopen dacht ik.
Tijden veranderden, maar mijn toekomstbeeld bleef aanvankelijk hetzelfde. Wel wilde ik eerst graag samen met mijn geliefde wat van de wereld zien, maar daarna zou mijn taak voornamelijk liggen bij het gezin dat er zeker zou komen.
Wat genoot ik van ons eerste meisje Suzanne, dat wel veel te vroeg en te klein op de wereld kwam, maar het direct heel goed deed en weinig reden tot zorgen maken gaf.

Roel, haar vader, was veel op reis voor zijn werk, dus in haar eerste levensjaren waren wij tweetjes veel samen. Ik miste mijn werk als verpleegkundige totaal niet en was verwonderd over hoeveel je van zo’n klein mensje kunt houden! Het leek me onmogelijk dat je net zoveel van een nog een kindje kon houden. Zou daarvoor wel plaats genoeg zijn in mijn moederhart?

Anders dan verwacht
Toch kwam die tweede er. Vlak na de verhuizing lag ik met volle teugen genietend in het kraambed verwonderd kijkend naar onze tweede dochter! Anne. Gelukkig bleek er in mijn moederhart plaats voor meer!

Vanaf toen liep het leven anders dan tevoren bedacht. Anne bleek een echt zorgenkind te zijn. Langzamerhand werd duidelijk dat zij haar leven lang afhankelijk zou zijn van onze en van professionele zorg. Wij konden het niet alleen en hadden hulp nodig! Hulp in de vorm van lieve wijze mensen om ons heen, maar zeker ook van God, die ons bij de hand nam en ons telkens wanneer we moedeloos en verdrietig waren, liet zien dat Anne een mensenkind is, naar zijn beeld geschapen!

Tranen met tuiten heb ik gehuild, met Anne op schoot, bij een concert van Elly en Rikkert die zongen:”Weet je, dat je van waarde bent, een parel in Gods hand!”

Ons gezin werd geheel tegen de verwachtingen in nog gezegend met een derde dochter Judith. Wat een rijkdom en blijdschap! Wat fijn ook voor Suzanne dat ze naast haar gehandicapte zus, ook een ‘normaal’ zusje kreeg, waar je ‘zussendingen’ mee kon doen.

Volwassen
Onze meiden zijn nu alle drie volwassen, al voelt dat voor Anne , met haar ontwikkelingsniveau van 11 maanden toch wel wat anders. Haar zussen delen zo langzamerhand samen met ons de zorgen om haar. Ik geniet inmiddels van het oma-schap. Een heel nieuwe fase: het voelt zo vertrouwd, zo eigen. En wat bijzonder om het moederschap te kunnen delen met mijn kind.
Wat is het mooi om je dochters zich zien te ontwikkelen tot boeiende inspirerende vrouwen, die soms met twijfels, maar dan weer vol zelfvertrouwen hun eigen keuzes maken in het leven.

Ik leer het langzamerhand steeds meer om hen in vertrouwen los te laten. God zal hen ook bij de hand nemen en hen laten weten: “Je bent een parel in Gods hand“!